Pazaryerlerinde satış yaparken net kârı hesaplamak için stopaj ve KDV'yi doğru anlamak kritiktir. Birçok satıcı bu iki kavramı karıştırır ve gerçek kâr marjını yanlış hesaplar. Bu rehberde stopaj oranını, KDV hesaplamasını ve muhasebe kayıtlarını adım adım açıklıyoruz.
Pazaryerlerinde Stopaj Nedir ve Oranı Kaç?
E-ticaret stopajı, pazaryerlerinin satıcıya ödeme yaparken kaynağında kestiği bir gelir/kurumlar vergisi tevkifatıdır. Cumhurbaşkanı Kararı ile oran %1 olarak belirlenmiş ve uygulama 1 Ocak 2025 itibarıyla yürürlüğe girmiştir. Tüm aracı hizmet sağlayıcı pazaryerleri bu kesintiyi yapar.
E-Ticaret Stopaj Oranı: %1
Stopaj = Satış Fiyatı (KDV dahil) × %1
Pazaryerleri bu tutarı ödemelerinizden otomatik olarak keser ve sizin adınıza vergi dairesine yatırır.
Matrahı küçük sanmak yaygın hatadır: Hem komisyon hem stopaj, KDV dahil satış fiyatı üzerinden hesaplanır. Ayrıca pazaryeri komisyonu ve kargo bedeli stopaj matrahından düşülmez — kesinti, komisyon öncesi brüt satış tutarı üzerinden yapılır. Bu ayrıntı, kâr hesabınızı ve mahsup beklentinizi doğrudan etkiler.
Stopaj yeni bir vergi yükü değildir; yıl sonunda ödeyeceğiniz gelir veya kurumlar vergisinden mahsup edilen peşin bir ödemedir. Toplam vergi yükünüz değişmez, sadece tahsilat öne çekilir.
Stopaj Nasıl Mahsup Edilir?
Kesilen stopajı iki aşamada düşersiniz:
- Geçici vergi beyannamesi — üç ayda bir verdiğiniz beyannamede dönem içinde kesilen stopajı hesaplanan vergiden mahsup edersiniz.
- Yıllık beyanname — yıl sonunda kalan tutar yıllık gelir/kurumlar vergisinden düşülür. Kesilen stopaj hesaplanan vergiden fazlaysa iade alınabilir.
Pazaryerleri kesintiyi aylık muhtasar ve prim hizmet beyannamesi ile beyan eder. Beyanda kullanılan kodlar mükellef tipine göre değişir: 153 gelir vergisi mükellefi satıcılar, 154 tam mükellef kurumlar, 155 dar mükellef kurumlar için kullanılır.
İade edilen siparişlerde dikkat: İade, stopaj vergi dairesine beyan edilmeden önce gerçekleşirse pazaryeri bunu muhtasar beyanından çıkarabilir. Ancak beyan verildikten sonra kayıtlarda düzeltme yapılamaz — bu durumda fazla kesilen stopajı anında geri almazsınız, sonraki beyannamelerde mahsup yoluyla düşersiniz. İade oranı yüksek kategorilerde bu, nakit akışınızı geçici olarak kilitler.
Kimler Stopaj Öder?
- Şahıs şirketi olarak satış yapanlar
- Limited veya anonim şirket olarak satış yapanlar
- Tüm pazaryeri satıcıları, hangi platformda satış yaparlarsa yapsınlar bu kapsama girer
Not: Stopaj; KDV, pazaryeri komisyonları ve platform hizmet bedelinden ayrı bir kalemdir. Birini diğeriyle karıştırmayın.
Pazaryerlerinde KDV Nasıl Çalışır?
Yaygın bir yanlış anlama var: KDV'yi pazaryerleri ödemez. Ürünü satan sizsiniz, faturayı siz düzenlersiniz ve o satışın KDV mükellefi sizsiniz. Pazaryerleri yalnızca aracıdır — müşteriden tahsil ettiği tutarı size aktarır, KDV'yi sizin adınıza beyan etmez.
Satıcı Açısından KDV Süreci
- Müşteri ürünü KDV dahil 1.200 TL'ye satın alır (1.000 TL + %20 KDV)
- Satıcı müşteri adına e-arşiv faturasını düzenler; fatura üzerinde 200 TL hesaplanan KDV yer alır
- Pazaryerleri komisyon ve kesintileri düşülerek kalan tutar satıcıya aktarır
- Satıcı bu 200 TL'yi kendi aylık KDV beyannamesinde hesaplanan KDV olarak beyan eder
- Satıcı, alış faturalarındaki indirilecek KDV'yi düşer ve aradaki farkı vergi dairesine öder
Kritik: Pazaryerlerinde satışlarınız için KDV beyannamesi vermeniz gerekir. "Platform hallediyor" varsayımıyla beyanname vermemek, vergi ziyaı cezası ve gecikme faizi doğurur. Platformun size kestiği fatura yalnızca komisyon hizmeti içindir — o faturadaki KDV sizin için indirilecek KDV'dir, satışınızın KDV'si değildir.
Stopaj ve KDV Farkı
Pazaryeri ödeme dökümünde ikisi yan yana göründüğü için stopaj ile KDV sık karıştırılır. Oysa matrahları, kimin ödediği ve fazla ödenince ne olduğu farklıdır:
| E-Ticaret Stopajı (%1) | KDV | |
|---|---|---|
| Kim keser/tahsil eder? | Pazaryerleri, ödemenizden keser | Siz, müşteriden fatura ile |
| Kim devlete öder? | Pazaryerleri, sizin adınıza yatırır | Siz |
| Beyanname veren | Pazaryerleri (muhtasar) | Siz (aylık KDV beyannamesi) |
| Sizin yükümlülüğünüz | Yok — sadece mahsup edersiniz | Beyan etmek ve ödemek |
| Matrah | KDV dahil satış fiyatı | KDV hariç bedel |
| Oran | %1, tüm kategorilerde aynı | Ürün kategorisine göre değişir |
| Fazla ödenirse | Gelir/kurumlar vergisinden mahsup, artanı iade | Devreden KDV olarak sonraki aya aktarılır |
| Kâr hesabında | Gider değil, peşin ödenmiş vergi | Gelir değil; hesaplanan − indirilecek farkı ödenir |
Kısacası: stopajı pazaryerleri halleder, KDV'yi siz. Stopajda yapmanız gereken tek şey kesilen tutarı beyannamenizde mahsup etmektir; KDV'de ise beyan ve ödeme tamamen size aittir.
Kategori Bazlı KDV Oranları
KDV oranı kategoriye göre değişir ve mevzuatta belirli ürün gruplarına (örneğin basılı kitap ve süreli yayınlara) istisna veya indirimli oran uygulanabilir. Oranlar zaman içinde güncellenebildiği için burada sabit bir tablo vermek yerine, kendi ürününüzün güncel KDV oranını fatura kesmeden önce mali müşavirinizle veya Gelir İdaresi Başkanlığı'nın güncel tebliğleriyle teyit etmenizi öneririz.
Örnek: Bir Satışta Kesintiler Nasıl Sıralanır?
Bir giyim ürünü satışında, müşterinin ödediği KDV dahil tutardan sırasıyla şu kesintiler düşülür: pazaryeri komisyonu ve e-ticaret stopajı KDV dahil satış fiyatı üzerinden hesaplanır, ardından platform hizmet bedeli ve satıcıya ait kargo düşülür. Satıcının beyan edeceği KDV ayrıca faturadan ayrıştırılır; bu tutar aktarımdan kesilmez, aylık KDV beyannamesinde ödenir. Geriye kalan tutar satıcıya net olarak aktarılır.
Kesin tutarlar; kategorinin KDV oranına, komisyon oranına ve platform hizmet bedeline göre değişir — bu yüzden burada sabit bir örnek tutar vermek yerine kesinti sırasını anlatıyoruz. Kendi ürününüz için gerçek net aktarımı görmek üzere komisyon ve kâr hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz.
Matrah, müşterinin ödediği tutardır: Hem komisyon hem stopaj, KDV dahil satış fiyatı üzerinden hesaplanır. 1.000 TL'lik satışta stopaj 1.000 × %1 = 10 TL'dir. Komisyon ve kargo bedeli stopaj matrahından düşülmez — kesinti, komisyon öncesi brüt satış tutarı üzerinden yapılır.
Bu 10 TL kaybedilmiş bir tutar değildir. Geçici vergi ve yıllık beyannamede hesaplanan vergiden mahsup edilir; hesaplanan vergiden fazlaysa iade alınır. Net kâr hesabınızda stopajı gider değil peşin ödenmiş vergi olarak değerlendirin — aksi halde kârınızı olduğundan düşük görürsünüz.
Bir Satışta KDV ve Stopaj: Adım Adım Örnek
Kendi rakamlarınızla hesaplayın: KDV ve stopaj hesaplama aracı satış fiyatından KDV hariç bedeli, %1 stopajı, komisyon ve alış faturalarındaki indirilecek KDV ile ödenecek KDV'yi ve vergi öncesi net kârı tek ekranda verir.
"KDV stopaj hesaplama" diye aranan şey aslında iki ayrı hesabın aynı satış üzerinde art arda yapılmasıdır: önce faturadaki hesaplanan KDV ayrıştırılır, sonra stopaj KDV dahil tutar üzerinden kesilir. Aşağıdaki örnek %20 KDV'li bir ürün için sırayı gösterir; kendi kategorinizin KDV oranını yerine koyarak aynı adımları uygulayabilirsiniz.
Örnek: KDV dahil 1.200 TL satış (%20 KDV)
1. KDV hariç bedel = 1.200 ÷ 1,20 = 1.000 TL
2. Hesaplanan KDV = 1.200 − 1.000 = 200 TL (faturada ayrı satır; siz beyan edersiniz)
3. E-ticaret stopajı = 1.200 × %1 = 12 TL (KDV dahil tutar üzerinden; komisyon ve kargo düşülmez)
4. Pazaryeri komisyon faturasındaki KDV = sizin için indirilecek KDV
5. Ödenecek KDV = Hesaplanan KDV (200 TL) − İndirilecek KDV (komisyon faturası + diğer alış faturaları)
6. 12 TL stopaj = geçici vergi ve yıllık beyannamede mahsup edilecek peşin vergi
İki hesabın matrahı farklıdır ve en sık yapılan hata burada çıkar: KDV, KDV hariç bedel (1.000 TL) üzerinden hesaplanır; stopaj ise KDV dahil satış fiyatı (1.200 TL) üzerinden kesilir. Stopajı 1.000 TL üzerinden 10 TL sanmak, iade ve mahsup beklentinizi 12 TL'lik gerçek kesintiden küçük gösterir.
İndirilecek KDV hesaplanan KDV'den büyükse aradaki fark o ay ödenmez; devreden KDV olarak sonraki aya aktarılır ve ilerideki hesaplanan KDV'den düşülür. Genel kural olarak devreden KDV nakden iade edilmez; istisna ve indirimli oran kaynaklı iade halleri ayrı mevzuata tabidir. Stopajda ise durum terstir: kesilen tutar hesaplanan gelir/kurumlar vergisinden fazlaysa iade alınabilir. Bu yüzden KDV'yi "devreden", stopajı "mahsup ve iade" mantığıyla takip edin.
Kendi ürününüz için: Satış fiyatı, KDV oranı ve komisyon oranını girerek net aktarımı görmek isterseniz pazaryeri kâr hesaplama aracı komisyon, kargo ve stopajı aynı ekranda düşer; KDV oranını kategorinize göre siz seçersiniz.
Stopaj Muhasebe Kaydı Nasıl Yapılır?
Stopaj, pazaryerinin ödemenizden kestiği ama sizin adınıza vergi dairesine yatırdığı bir peşin vergidir; bu yüzden gider hesabına değil, peşin ödenen vergi olarak kaydedilir. Tekdüzen hesap planında bu kesintiler genellikle 193 Peşin Ödenen Vergiler ve Fonlar hesabında izlenir ve geçici ile yıllık beyannamede hesaplanan vergiden mahsup edilince kapatılır. Kayıt yönteminizi mali müşavirinizle teyit edin.
Temel Muhasebe Çerçevesi
- Satış anında: Müşteri adına e-arşiv faturasını düzenleyin. Geliri KDV hariç tutar üzerinden, hesaplanan KDV'yi ayrı kalem olarak kaydedin
- Pazaryeri komisyon faturası geldiğinde: Komisyonu gider, üzerindeki KDV'yi indirilecek KDV olarak kaydedin
- Aylık KDV beyannamesinde: Hesaplanan KDV'den indirilecek KDV'yi düşün, farkı ödeyin
- Stopaj kesintisi: Peşin ödenmiş vergi olarak kaydedin — gider değildir
- Geçici ve yıllık beyanda: Kesilen stopajı hesaplanan gelir/kurumlar vergisinden mahsup edin
Uyarı: Bu rehber genel bilgi amaçlıdır. Vergi mevzuatı değişebilir. Muhasebe kayıtları ve beyan süreçleri için mutlaka yetkili bir mali müşavirden destek alın.
Stopaj ve KDV'yi Kâr Analizine Dahil Etmek
Pek çok pazaryeri satıcısı stopaj ve KDV kesintilerini kâr hesaplarına dahil etmez. Sonuç: gerçek kâr marjının yanlış hesaplanması.
SellBox kâr analizi modülü, her satış için komisyon, kargo, platform hizmet bedeli ve stopaj kesintisini otomatik hesaplayarak gerçek net kârı gösterir. Hangi ürünlerinizin ne kadar kâr ettiğini tek ekranda görürsünüz.
Gerçek Kâr Marjınızı Öğrenin
Stopaj, komisyon ve kargo dahil tüm kesintiler otomatik hesaplanır. Hangi ürününüzün kârlı olduğunu anında görün.
14 Gün Ücretsiz Dene →Önce durumu görmek ister misiniz? Ücretsiz mağaza analizi ile her üründe buybox kimde, rakipler kim — 30 saniyede.
Sık Sorulan Sorular
Stopaj oranı kaç?
E-ticaret stopajı 1 Ocak 2025'ten itibaren %1 olarak uygulanmaktadır. Kesinti KDV dahil satış fiyatı üzerinden hesaplanır — 1.000 TL'lik satışta 10 TL. Pazaryeri komisyonu ve kargo bedeli matrahtan düşülmez.
Stopaj mahsup edilebilir mi?
Evet. Kesilen stopaj önce üç ayda bir verilen geçici vergi beyannamesinde, ardından yıllık gelir veya kurumlar vergisi beyannamesinde hesaplanan vergiden mahsup edilir. Kesilen tutar hesaplanan vergiden fazlaysa iade alınabilir.
Stopaj KDV dahil mi hariç mi hesaplanır?
KDV dahil satış fiyatı üzerinden hesaplanır. 1.000 TL'ye sattığınız bir üründe stopaj 1.000 × %1 = 10 TL'dir. Komisyon da aynı şekilde KDV dahil fiyat üzerinden alınır. Pazaryeri komisyonu ve kargo bedeli stopaj matrahından düşülmez; kesinti komisyon öncesi brüt tutar üzerinden yapılır.
İade edilen siparişte kesilen stopaj geri alınır mı?
İade, stopaj vergi dairesine beyan edilmeden önce gerçekleşirse pazaryeri bunu muhtasar beyanından çıkarabilir. Beyan verildikten sonra kayıtlarda düzeltme yapılamaz — bu durumda fazla kesilen tutarı anında geri almazsınız, sonraki beyannamelerde mahsup yoluyla düşersiniz.
KDV'yi pazaryeri mi öder, satıcı mı?
Satıcı öder. Ürünü satan ve faturayı düzenleyen siz olduğunuz için o satışın KDV mükellefi sizsiniz; pazaryerleri yalnızca aracıdır. Faturadaki hesaplanan KDV'yi kendi aylık KDV beyannamenizde beyan eder, alışlarınızdaki indirilecek KDV'yi düşer ve farkı vergi dairesine ödersiniz. "Pazaryeri hallediyor" varsayımıyla beyanname vermemek vergi ziyaı cezası doğurur.
KDV ve stopaj birlikte nasıl hesaplanır?
Önce KDV ayrıştırılır, sonra stopaj kesilir. KDV dahil 1.200 TL'lik (%20 KDV) bir satışta KDV hariç bedel 1.000 TL, hesaplanan KDV 200 TL, stopaj ise KDV dahil tutar üzerinden 1.200 × %1 = 12 TL'dir. KDV'yi siz beyan eder, alış faturalarınızdaki indirilecek KDV'yi düşersiniz; stopajı pazaryeri keser, siz geçici vergide mahsup edersiniz.
İndirilecek KDV nasıl düşülür?
Aylık KDV beyannamesinde satış faturalarınızdaki hesaplanan KDV'den, aynı dönemdeki alış ve gider faturalarınızdaki KDV'yi (pazaryeri komisyon faturası, kargo, ürün alışı vb.) indirirsiniz; kalan tutarı ödersiniz. İndirilecek KDV daha büyükse fark ödenmez, devreden KDV olarak sonraki aya aktarılır.